Endotheelcellen doen de deur dicht
Onderzoekers van Sanquin en UvA-SILS hebben aangetoond dat lokale activiteit van signaleringseiwitten essentieel is voor het voorkomen van lekkage in bloedvaten tijdens een ontsteking. Dit onderzoek werd geleid door Jaap van Buul en is 27 januari 2016 in het tijdschrift Nature Communications gepubliceerd.

De wanden van bloedvaten zijn bekleed met gespecialiseerde cellen; endotheelcellen. Witte bloedcellen moeten deze endotheelcellen passeren wanneer ze uit de bloedstroom treden om een ontsteking te bevechten. Het is daarbij van uiterst belang dat het bloedvat niet gaat lekken. Hoe de barrière gesloten blijft tijdens het passeren van de witte bloedcel was lange tijd onduidelijk.
Signaleringseiwitten
Om dit proces te onderzoeken is gebruik gemaakt van geavanceerde fluorescentie microscopie, waarbij de activiteit van signaleringseiwitten in levende endotheelcellen zichtbaar is gemaakt terwijl de witte bloedcellen de endotheel barrière passeren. Jakobus van Unen en Joachim Goedhart (verbonden aan de sectie Moleculaire Cytologie en het “van Leeuwenhoek Centre for Advanced Microscopy”, SILS) leverde een bijdrage aan het visualiseren van dit proces. De microscopieopnamen laten zien dat rondom de witte bloedcel eiwit activiteit optreedt van een signaleringseiwit (RhoGTPase). Deze activiteit zorgt voor locale polymerisatie van eiwitten, waardoor de ruimte tussen endotheelcel en witte bloedcel minimaal is.
De resultaten laten voor het eerst zien hoe witte bloedcellen door de vaatwand kunnen kruipen zonder vaatlekkage te veroorzaken.
Het onderzoek is mede gefinancierd met geld uit het zwaartepunt Systeem Biologie van de FNWI.
Publicatie gegevens
Niels Heemskerk, Lilian Schimmel, Chantal Oort, Jos van Rijssel, Taofei Yin, Bin Ma, Jakobus van Unen, Bettina Pitter, Stephan Huveneers, Joachim Goedhart, Yi Wu, Eloi Montanez, Abigail Woodfin & Jaap D. van Buul (2016) F-actin-rich contractile endothelial pores prevent vascular leakage during leukocyte diapedesis through local RhoA signalling. NATURE COMMUNICATIONS | 7:10493